Jak działają pestycydy

Pestycydem jest każda substancja lub mieszanka substancji wyko­rzystywane do zwalczania wszelkich pasożytów lub zakłócenia ich cy­klu rozwojowego. Mogą być one pochodzenia naturalnego lub wy­produkowane sztucznie. Większość z nich zaburza naturalne procesy podtrzymujące życie organizmu. Pestycydy mają taki wpływ nie tylko na proste organizmy, na przykład bakterie, lecz również na organizmy bardziej złożone, takie jak organizm człowieka.

Niepokoi fakt, że działanie większości pestycydów nie jest w pełni zrozumiałe. Większość jednak wywołuje toksyczne skutki przez:

  • Powstrzymywanie procesu fotosyntezy. Proces, w którym rośliny wykorzystują energię słoneczną żeby z dwutlenku węgla i wody wytwarzać węglowodany, nazywa się fotosyntezą. Pestycydy, które zaburzają fotosyntezę, nie pozwalają roślinie wytwarzać i groma­dzić energii, co w efekcie ją zabija.
  • Zaburzanie metabolizmu. Metabolizm to przekazywanie energii pomiędzy komórkami organizmu, co jest ważne dla rozwoju i prze­trwania wszystkiego, co żyje. Do tej grupy pestycydów zalicza się wiele pestycydów powstrzymujących procesy życiowe: rotenon czy cyjanid, które zaburzają działanie układu oddechowego zwie­rząt; herbicydy, które powstrzymują kiełkowanie i rozwój roślin (niszczą końcówki korzeni i szczyt rośliny); oraz fungicydy po­wstrzymujące rozwój spór.
  • Zaburzanie działania układu nerwowego i wysyłania sygnałów do mózgu. Pestycydy o takim działaniu przeznaczone są głównie do zwalczania insektów, nicieni i gryzoni. Niektóre są narkotykami, na przykład pestycydy w postaci dymów. Inne, fosforany organicz­ne, karbaminiany i pyretroidy, zaburzają przepływ impulsów ner­wowych.
  • Zmiany genetyczne. Chromosomy przenoszą geny zawierające kod DNA, będący centrum kontroli organizmów wyższych. Chemikalia niszczące DNA mogą powstrzymać funkcje rozrodcze organizmu lub poważnie zaburzyć jego działanie. Insekty płci męskiej ulegają pod ich wpływem sterylizacji. Wpływ na RNA zaburza ilość i dłu­gość funkcji komórkowych. Jeśli komórki nie działają prawidłowo, to organizm też nie będzie właściwie funkcjonować.
  • Zaburzanie pracy hormonów. Hormony to biochemiczne prze­kaźniki kontrolujące wiele biologicznych funkcji organizmu, w tym wzrost i cykl rozrodczy. Liczne pestycydy zaburzają naturalne cy­kle rozwojowe organizmu, naśladując lub powstrzymując działanie hormonów płciowych – estrogenu czy testosteronu, oraz hormonów regulujących rozwój organizmu – hormonów tarczycy.
  • Zaburzanie procesu syntezy białka i wytwarzania enzymów. Białka to podstawowy budulec komórek. Enzymy to proteiny kon­trolujące wiele ważnych funkcji komórkowych, dlatego wiele pe­stycydów ma za zadanie wywoływanie zaburzenia procesów enzy­matycznych lub denaturowanie białek.

Niektóre pestycydy działają na kilka sposobów i zaliczyć je można do więcej niż jednej z wyżej wymienionych grup. Niektóre są fizycznie toksyczne – inaczej mówiąc, w czysto mechaniczny sposób blokują procesy komórkowe organizmów, w które wymierzone jest ich działa­nie. Przykładem mogą być oleje w spreju, które zatykają organy odde­chowe owadów, oleje z ropy naftowej rozpuszczające woski ochronne niektórych owadów i roślin, lub substancje niszczące błony komór­kowe roślin, które na skutek tego usychają. Pewne oleje naftowe po­wstrzymują odżywianie i składanie jaj niektórych insektów.

Both comments and pings are currently closed.

Comments are closed.